Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, 23 ve 24 Ağustos tarihlerinde Özbekistan’a gerçekleştirdiği iki günlük ziyaretin ardından Özbek haber ajansına verdiği röportajda şunları söyledi: “İki kardeş ülke olan Azerbaycan ile Özbekistan arasındaki ilişkiler; ortak tarih, kültür, dil ve ahlaki değerlerin yanı sıra halklarımızın yüzyıllar boyunca koruduğu ve nesilden nesile aktardığı derin karşılıklı dayanışma ve sempati üzerine kuruludur... Özbekistan Cumhurbaşkanı, değerli kardeşim Şevket Mirziyoyev ile aramızdaki samimi dostluk, karşılıklı saygı ve güven, Azerbaycan-Özbek kardeşliğinin güçlendirilmesinde, iki ülke arasındaki ilişkilerin bugünkü seviyeye yükseltilmesinde ve ittifakımızın geliştirilmesinde özel bir rol oynamaktadır. Bu, son beş yıl içinde ülkeye yaptığım üçüncü, bu kardeş ülkeye genel olarak yaptığım yedinci ziyarettir. Güzel ve eşsiz Özbekistan’ı ziyaret etmekten her zaman mutluluk duyuyorum ve buraya yaptığım her ziyaret benim için özel bir önem taşıyor. Ağustos 2024’te Özbekistan’a devlet ziyareti gerçekleştirdim; Özbekistan Cumhurbaşkanı da Temmuz 2025’te Azerbaycan’a resmî bir ziyaret gerçekleştirdi. Bu ikili ziyaretler sırasında imzalanan çok sayıdaki belge, özellikle de Stratejik Ortaklığın Derinleştirilmesi Beyannamesi ve İttifak İlişkileri Antlaşması, bağımsız, güçlü ve egemen iki devletimiz arasındaki doğal ittifakı resmi olarak pekiştirmiştir. Aynı zamanda Ağustos 2023’te kurulan Devletlerarası Yüksek Konsey, Azerbaycan ve Özbekistan arasındaki stratejik ortaklık ve ittifak ilişkilerinin derinleştirilmesi için önemli bir kurumsal mekanizma haline gelmiştir. Konseyin daha önce Taşkent ve Bakü’de gerçekleştirdiği iki toplantı, ilişkilerimizin ne kadar hızlı geliştiğini, siyasi diyaloğun tutarlılığını ve iki ülkenin kendi vizyonları doğrultusunda birlikte çalışma kararlılığını göstermektedir.” ^{(Azerbaycan Devlet Resmî Gazetesi, 27 Ağustos 2026)}

Bilindiği üzere Hazar Denizi üzerinden geçen Orta Koridor, Trump Barış ve Refah Yolu (TRIPP) olarak adlandırılan, Amerikan arabuluculuğuyla inşa edilen ve Azerbaycan ile Ermenistan arasındaki barış anlaşması temelinde ortaya çıkan bir koridordur. 2025 yılındaki anlaşmalara göre Amerika; Ermenistan’ın Megri bölgesinden geçen (Zengezur Koridoru) bu stratejik öneme sahip kısa yol üzerinde 99 yıllık özel işletme hakları elde etmiştir. Dolayısıyla bu koridor yalnızca bir transit güzergâhı değildir; Orta Asya’yı Rusya ve İran’ı tamamen devre dışı bırakarak Avrupa’ya bağlayan bir Amerikan kapısıdır. Böylece Washington, burada Panama Kanalı’na benzer bir kontrol bölgesi oluşturarak bölgedeki enerji kaynakları ve madenlerin akışını ele geçirmeyi hedeflemektedir. Siyasi uzmanlar, bu koridorun Güney Kafkasya’nın haritasını yeniden çizeceğini ve bölgeyi Batı’nın, daha doğrusu Amerika’nın kalıcı askerî ve ekonomik hâkimiyeti altına sokacağını belirtmektedir.

Bununla birlikte, Özbekistan’ın katılımı olmaksızın Orta Asya’nın Rusya karşısındaki tutumunu değiştirmek ve Rusya’nın nüfuzunu mümkün olduğunca sınırlamak oldukça zor görünmektedir. Bu nedenle Amerika, Mirziyoyev’i Rusya’ya karşı daha cesur bir tavır almaya teşvik etmek amacıyla Azerbaycan ile yakın ilişkilerini sürdürmesini istemektedir. Bu bağlamda Azerbaycan, özellikle Özbekistan olmak üzere herkes için açık bir örnek teşkil edebilir. Amerika ayrıca, Putin rejiminin son zamanlarda dış politikada ciddi şekilde gerileme yaşaması ve askeri gücünün yetersiz kalması sebebiyle Rusya’nın Azerbaycan’ın Rusya’ya karşı takındığı sert tutumlara aynı kararlılıkla karşılık veremeyeceğinin de farkındadır. Bu nedenle Amerika, Özbekistan’ı kendi tarafına çekmek ve Orta Asya’da Rusya’ya karşı izlediği politikalarında Özbekistan’ın kendi yanında yer almasını sağlamak amacıyla Azerbaycan ile Özbekistan arasındaki ilişkileri güçlendirmeye çalışmaktadır. Bu çerçevede, Ağustos 2023’te kurulan Devletlerarası Yüksek Konsey, Azerbaycan ile Özbekistan arasındaki stratejik ortaklık ve ittifak ilişkilerini derinleştirmek için önemli bir kurumsal mekanizma hâline gelmiştir. Azerbaycan 2024 yılında Özbekistan’a devlet ziyareti gerçekleştirmiş, Özbekistan Cumhurbaşkanı da Temmuz 2025’te Azerbaycan’a resmî ziyarette bulunmuştur. Bu iki ikili ziyaret sırasında, özellikle Stratejik Ortaklığın Derinleştirilmesi Bildirisi ve Müttefik İlişkiler Antlaşması olmak üzere çok sayıda karşılıklı belge imzalanmıştır.

Sonuç olarak, bu ikili ziyaretin arkasında Amerika bulunmaktadır. Çünkü Azerbaycan’ın tek başına Rusya’ya karşı koyması pek mümkün değildir. Dolayısıyla Amerika’nın desteğini elde etmeye çalışan Azerbaycan’ın, Özbekistan da dâhil olmak üzere Orta Asya ülkelerini Rusya’dan uzaklaştırma görevini üstlendiği görülmektedir. Bu nedenle başta Azerbaycan ve Özbekistan halkları olmak üzere bütün Orta Asya Müslümanlarının idrak etmesi gereken gerçek şudur: Aliyev’in, “İki kardeş ülke olan Azerbaycan ile Özbekistan arasındaki ilişkiler; ortak tarih, kültür, dil ve ahlaki değerlerin yanı sıra halklarımızın yüzyıllar boyunca koruduğu ve nesilden nesile aktardığı derin karşılıklı dayanışma ve sempati üzerine kuruludur...” şeklindeki sözleri, Müslüman halkların duygularının istismar edilerek Allah’ın kendilerine lütfettiği servetlerin sömürgeci kâfirlere teslim edilmesinden başka bir şey değildir.

Ey Orta Asya Müslümanları! Yöneticilerinizin Amerika’nın ve diğer sömürgeci devletlerin çıkarlarına hizmet etmesine izin vermeyin. Zira bu durum, Orta Asya halkları ağır ekonomik sıkıntılar çekerken zenginliklerinizin kâfir sömürgecilerin eline geçmesine yol açacaktır!

Kendi tahtları ve şahsi çıkarları uğruna zenginlikleriniz sömürgeci kafirlerin hizmetine sunan bu hain yöneticilerden kurtulmanın tek yolu; İslam’a yönelmek, ona boyun eğmek, İslam temelinde birleşmek ve Hilafet Devletinin gölgesi altında onu tatbik etmektir. İşte o zaman kâfirlerin Müslümanlar üzerindeki hâkimiyeti tamamen ortadan kalkacak ve Allah’ın yardımı bizimle birlikte olacaktır.

وَلَن يَجْعَلَ اللَّهُ لِلْكَافِرِينَ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ سَبِيلاً “Allah, müminlerin aleyhine kâfirlere hiçbir yol vermeyecektir.” ^{[Nisa 141]}