Gine-Bissau: Ordu, İktidar İçin Yeni Bir Anayasa mı Yazıyor?

Gine-Bissau'da bugün yaşananlar, Batı Afrika'daki bu küçük ülkeyi tüketen askeri darbeler silsilesinin sadece yeni bir bölümü değil, aksine siyasi sistemin kendisini yeniden inşa etme girişimi gibi görünüyor. Zira ülke, 30 Ağustos 2026’da yapılacak yeni anayasa referandumuna hazırlanırken, mesele anayasa maddelerinin değiştirilmesinden çok daha büyük gibi görünüyor; yani devletin yapısı, cumhurbaşkanının konumu, parlamentonun rolü ve ordunun siyasetteki etki sınırları üzerine verilen bir mücadele gibi görünüyor.

Gine-Bissau, Gine ve Yeşil Burun'un Bağımsızlığı için Afrika Partisi’nin önderlik ettiği uzun bir savaşın ardından 1974 yılında Portekiz’den bağımsızlığını kazandı. Ancak bağımsızlık, ordunun siyasete müdahalesine son vermedi. Zira 1980 yılında, bir askeri darbeyle Cumhurbaşkanı Luís Cabral devrildi ve “Nino” olarak bilinen João Bernardo Vieira iktidara geldi; böylece, iktidarın cumhurbaşkanlığında yoğunlaşması ve ordunun siyasi hayata müdahalesiyle karakterize edilen uzun bir dönem başladı.

Siyasi çoğulculuğun başlamasıyla birlikte ülke istikrara kavuşmadı. Zira 1998 yılındaki darbe girişiminin ardından iç savaş patlak verdi ve 1999'da Vieira'nın devrilmesiyle son buldu. Ardından 2003 yılında Başkan Kumba Yala'yı deviren yeni bir darbe gerçekleşip 2009 yılında Vieira suikasta uğrarken, 2012 yılında ise seçim sürecinin önünü kesen bir başka askerî darbe yaşandı. Ayrıca ülke, sonraki yıllarda da defalarca darbe girişimlerine ve siyasi krizlere tanık oldu.

Bu nedenle 1993 Anayasası’nın hazırlanması, devlet başkanı, başbakan ve parlamento arasında yetki paylaşımına dayanan yarı başkanlık sistemi aracılığıyla, başkanın elindeki yetkinin yoğunlaşmasını sınırlamaya yönelik bir girişim olarak ortaya çıktı. Hedef ise, ülkenin Vieira döneminde tanık olduğu aşırı merkeziyetçi yönetim modelinin geri dönmesini engellemekti.

Ancak sorun sadece metinlerde değildi; zira ordu temel bir siyasi aktör olmaya devam ederken, sivil kurumlar zayıf kalmaya devam ettiği gibi cumhurbaşkanlığı, hükümet ve parlamento arasında yetkiler mücadelesi de devam etmişti.

2025 yılının Kasım ayında, ordu yeniden ön plana çıktı; cumhurbaşkanlığı seçimlerinin oy sayımı devam ederken Cumhurbaşkanı Umaro Sissoko Embalo’yu devirdi ve seçim sürecini durdurdu; böylece ülke, Horta Inta-A Na Man’ın liderliğinde bir geçiş dönemine girdi. Araştırma kaynakları, 2025 darbesinin 1980'den bu yana başarılı olan beşinci darbe olduğunu belirtiyor.

Ancak bu kez yeni olan, ordunun geçiş dönemini yönetmekle yetinmemesi, aksine bundan sonra gelecek yönetimin kurallarını yeniden tanımlamak istiyor gibi görünmesidir.

Referanduma sunulan anayasa, devletin yapısında önemli bir dönüşümü temsil ediyor. Zira bu anayasa, başbakanı ve hükümet üyelerini atama ve görevden alma, Bakanlar Kurulu’na başkanlık etme, bakanlıkları kurma veya kaldırma da dahil olmak üzere devlet başkanına hükümet üzerinde daha geniş yetkiler tanımaktadır. Ayrıca Parlamento’daki sandalye sayısını 102’den 65’e düşürürken, seçim bölgelerinin sayısını da 29’dan 12’ye indirmektedir.

Böylece Gine-Bissau, iktidarın paylaşımına dayanan yarı başkanlık modelinden yürütme yetkisinin daha fazla merkezileştiği başkanlık modeline yönelmektedir.

İşte en hassas mesele de burada yatıyor: Ordu, daha istikrarlı bir sistem mi, yoksa daha kolay kontrol edilebilir bir sistem mi inşa etmek istiyor?

Değişim yanlıları, cumhurbaşkanı ile başbakan arasındaki ikili yetkinin tekrarlanan krizlerin nedenlerinden biri olduğunu ve cumhurbaşkanına daha net yetkiler verilmesinin kurumsal çatışma durumuna son verebileceğini söyleyebilir. Ancak projenin muhalifleri, parlamentonun ve başbakanın rolünün azaltılmasının ve yetkinin yeniden cumhurbaşkanlığı makamında yoğunlaştırılmasının, 1993 Anayasası’nın aslen çözmeye çalıştığı sorunu yeniden ortaya çıkarabileceğini düşünüyorlar.

Yeni sistem, başkanın gücü ve konumunun başbakandan bağımsız olması açısından genel olarak Amerikan başkanlık sistemine yakın gibi görünebilir ancak Amerikan sisteminin bir kopyası da değildir. Gine-Bissau projesi ise, parlamentonun ve hükümetin varlığını sürdürdüğü ancak cumhurbaşkanlığı kurumunun belirgin bir üstünlüğe sahip olduğu, son derece merkeziyetçi bir başkanlık sistemine daha yakın görünmektedir.

Yeni anayasa, seçilmiş bir parlamento kurumu aracılığıyla değil, askeri bir darbeyle iktidara gelen geçiş yönetiminin gölgesinde gündeme getirilmiştir. Muhalefet, başta Gine ve Yeşil Burun Afrika Bağımsızlık Partisi olmak üzere, referandumu boykot etme çağrısında bulunarak, anayasayı hazırlayan kurumların seçimle elde edilmiş bir meşruiyete sahip olmadığını ifade etmektedir.

Buradaki soru şudur: Ordu iktidarı devredecek mi, yoksa devretmeden önce iktidar kurallarını yeniden mi formüle edecek?

Anayasa kabul edilir ve ardından Aralık 2026’da planlanan seçimler yapılırsa, askeri otorite ülkeyi yeniden sivil yönetime devrettiğini söyleyebilir. Ancak muhalifleri, ordunun geçiş sürecini yönetmekle yetinmediğini, aynı zamanda çekildikten sonra ülkeyi yönetecek siyasi sistemi yeniden tasarladığını söyleyeceklerdir. Bu ise Bissau deneyimindeki en önemli açıdır. Zira geleneksel darbe, ordunun iktidarı ele geçirip ardından doğrudan yönetmesi anlamına gelmektedir.

Gine-Bissau’da ortaya çıkabilecek model ise; ordunun iktidarı ele geçirmesi, ardından mevcut kurumları askıya alması, yeni bir anayasa hazırlaması, cumhurbaşkanlığının yetkilerini genişletmesi ve yeni kurallar temelinde seçimlere davet etmesi gibi çok daha karmaşıktır. Yani ordunun, rejim üzerinde iz bırakmak için mutlaka cumhurbaşkanlığı sarayında kalmasına gerek yoktur. Bu süreç başarılı olursa, doğrudan askeri yönetimden, daha merkezi bir başkanlık sistemi kapsamında seçilmiş bir sivil yönetime geçişe tanık olabiliriz. İşte burada yaklaşan seçimler, tek başına referandum değil, gerçek bir sınav haline gelmektedir.

Gine-Bissau darbeler konusunda yeni bir ülke değildir; zira bağımsızlığından bu yana tekrarlanan darbeler, siyasi çatışmalar, suikastlar ve cumhurbaşkanlığı, ordu ile sivil kurumlar arasındaki rekabet döngüsünden muzdarip olan bir ülkedir.

Çünkü ordu seçimleri iptal etmek istediğini söylemiyor, aksine bunların düzenlenmesinden bahsediyor. Sivil kurumları ortadan kaldırmak istediğini söylemiyor, aksine onları yeniden şekillendirmek istiyor. Mutlaka kalıcı bir askeri yönetimin kurulmasına yönelmiyor; aksine cumhurbaşkanlığı kurumunu daha güçlü hale getirecek bir anayasanın oluşturulmasına yöneliyor.

Bu nedenle önümüzdeki haftalar ve aylar boyunca cevaplanacak soru sadece “Gine-Bissau sivil yönetime geri dönecek mi?” değildir; aksine “Hangi sivil yönetim geri dönecek?” sorusudur.

Eğer anayasa onaylanır, özgür ve rekabetçi seçimler yapılır ve ordu iktidarı seçilmiş cumhurbaşkanına devrederse, Bissau, yetki dağılımının daha net olduğu ve -teorik olarak- cumhurbaşkanı ile başbakan arasındaki çatışmayı aşma kapasitesi daha yüksek olan yeni bir başkanlık cumhuriyeti kurma yolunda olabilir. Ancak yeni yetkiler, muhalefeti dışlamak, parlamentoyu küçültmek ve askeri kurumun perde arkasındaki etkisini sürdürmek için bir araç haline gelirse, ülke eski sorunun yeni bir versiyonuyla karşı karşıya kalabilir: Yani iktidarın devletin zirvesinde yoğunlaşması ve siyasetin başarısız olduğu durumlarda ordunun nihai karar mercii olarak kalması gibi.

1993 Anayasası ile cumhurbaşkanlığındaki yetki yoğunlaşmasını sınırlamaya çalışılan bir ülke, üçten fazla on yıllık darbeler ve krizlerin ardından bugün, yeniden daha güçlü bir cumhurbaşkanlığı kurmaya yolunda ilerliyor olabilir. Bugün Gine-Bissau'yu Batı Afrika'da takip edilmeyi hak eden en önemli siyasi deneyimlerden biri haline getiren bir soru.

Yani burada, Bissau’nun uzun vadeli bir askeri rejime ya da ordunun etkisi altındaki aşırı merkezi siyasi bir sisteme dönüşmesinin, ülkeyi Mali, Burkina Faso ve Nijer’de tanık olunan gidişata daha da yaklaştırabileceğine dikkat çekiyoruz. Nitekim üç ülke de Fransız bağımlılığından tamamen uzaklaştı; zira Mali'de 2021 yılında iktidar içinde ikinci darbe gerçekleşmiş, Burkina Faso'da 2022 yılında Yüzbaşı İbrahim Traoré iktidara geldiği bir darbe olmuş ve Nijer'de ise 2023 yılında Cumhurbaşkanı Muhammed Bazum'u deviren ve General Abdurahman Tiani'yi iktidara getiren bir darbe yaşanmıştır. Bu üç ülke artık sadece “ECOWAS’ı (Batı Afrika Devletleri Ekonomik Topluluğu) ve Batı’yı reddediyoruz” demekle kalmamış, aksine kendilerine özgü alternatif bir bölgesel çerçeve oluşturmaya da başlamıştır; bu gelişme, bu üç ülkenin deneyimini Bissau açısından önemli bir hale getirmektedir. İktidara gelen bu askeri rejimler, egemenliği geri kazanma ve güvenliği sağlama sloganları taşımaktadır.

Bissau'nun önemi gücünde değil, konumundadır; zira o, Atlantik, Sahel, ECOWAS ve Afrika'daki nüfuz için uluslararası rekabet olmak üzere dört güzergâhın kesişiminde yer alan küçük bir devlettir.

Özellikle Afrika’dakiler olmak üzere tüm İslam ülkeleri, bugün uluslararası çatışmanın hedefinde olup, Afrika’nın daha önce yaşadığı durumdan farklı yeni bir aşamaya girmektedir. Bu nedenle bu bölgedeki ve genel olarak da Afrika’daki Müslümanları, bir zamanlar beldelerini yöneten ve onun gölgesinde izzet ve güvenlik içinde yaşadıkları İslam’ın yeniden hüküm sürmesi için harekete geçmeye çağırıyoruz; bu izzet ve istikrarı ise ancak şeriatın yeniden uygulanması ve Müslümanların hayati meselelerine bağlı kalmaları sağlayacaktır; hayati meselelerin başında da Allah’ın Rasulü Sallallahu Aleyhi ve Sellem'in bize müjdelediği Hilafet Devleti’nin kurulması gelmektedir ki, bu ise artık çok yakındır.

O halde kara kıta, onun geri dönüşünün beşiği ya da kurulmasına yardımcı olsun. Allah’ım, bunu bize bir an önce nasip et ki, İslam’ın izzetini yeniden kazanalım, kapitalizmin zulmünden ve ülkemizin zenginliklerinin yağmalamasından, ülkemize ve evlatlarımıza yönelik tahribatından kurtulalım ve Allahu Teala'nın şöyle buyurduğu gibi bir duruma geri dönelim: كُنتُمْ خَيْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ تَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَتَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنكَرِ وَتُؤْمِنُونَ بِاللّهِ وَلَوْ آمَنَ أَهْلُ الْكِتَابِ لَكَانَ خَيْرًا لَّهُم مِّنْهُمُ الْمُؤْمِنُونَ وَأَكْثَرُهُمُ الْفَاسِقُونَ “Siz insanlar için çıkartılmış en hayırlı ümmetsiniz; marufu emreder, münkeri nehyedersiniz ve Allah’a inanırsınız. Eğer Ehli Kitap’da (Yahudiler ve Hıristiyanlar) iman etseydi kendileri için hayırlı olurdu. Onlardan iman edenler vardır, fakat çoğu fasıktır.” [Al-i İmran 110]

Hizb-ut Tahrir Merkezi Medya Ofisi İçin Yazan
Nebil Abdulkerim

Haber-Yorum

Güvenlik Konseyi ve Küresel Finans Sisteminin, Islah Edilmeleri Değil Gömülmeleri Gerekir

Haber:

Tunus’un Cenevre’deki Birleşmiş Milletler Daimi Temsilciliği Çarşamba günü, Birleşmiş Milletler Şartı’na açıkça aykırı bir şekilde çatışmaların ve silahlı saldırıların tırmanmasıyla birlikte mevcut uluslararası durumun tanık olduğu ciddi dengesizlikler ve uluslararası hukukun gücünün askeri gücün yayılması karşısında zayıfladığı ve bunun da uluslararası barış ve güvenliği sarsacağı uyarısında bulunmuştur.

Temsilcilik; karar alma mercilerinde Güney ülkelerinin, özellikle de Afrika ülkelerinin daha fazla temsil edildiği yeni bir uluslararası düzenin inşasına çağrıda bulunarak, umulan rolünü yerine getirmekten aciz kalan BM Güvenlik Konseyi'nin reform edilmesinin hızlandırılması talebini yineledi. Ayrıca kalkınmaya gerçek anlamda finansman sağlanmasını ve yoksulluğun ortadan kaldırılmasını garanti altına alacak şekilde, küresel finans sisteminin daha adil ve kapsayıcı hale getirilmesi çağrısında bulundu. (Radio Mosaique)

Yorum:

Osmanlı Hilafet Devleti’ni yıkmada ve İslam beldelerini cılız, darmadağınık devletçiklere ve parçalara bölmede başarılı olmalarının ardından Haçlı Batı; Afrika ve Asya’daki İslam beldeleri üzerindeki sömürgeciliğini pekiştirmek ve güçlendirmek amacıyla detaylı ve dakik kanunlara sahip uluslararası bir kurum ve örgüt tesis etmiştir; bu kurum ilk olarak Milletler Cemiyeti adını almıştı ancak İkinci Dünya Savaşı’nın patlak vermesiyle başarısızlığa uğramış ve ortadan kalkmıştır; ancak bu savaşın ardından Birleşmiş Milletler ve ondan kaynaklanan Güvenlik Konseyi gibi uluslararası kuruluşlar şeklinde yeni ve sağlam bir yapıyla ortaya çıkmıştır; nitekim Güvenlik Konseyi sayesinde büyük devletler, dünyanın polisi haline gelmiş ve ne zaman ve nasıl isterlerse, devletlerin ve dünyanın işlerine müdahale etme hakkına sahip olmuşlardır!

1648 Vestfalya Antlaşması’ndan sonra ortaya çıkışından, son şekli olan Birleşmiş Milletler kurumuna kadar bu uluslararası hukuk; dünya devletlerinin güvenliğini ve emniyetini korumak, iddia ettikleri gibi devletlere yardım etmek, propagandasını yaptıkları gibi hakkı tesis edip zulümleri defetmek ya da yalan ve iftirayla iddia ettikleri gibi ekonomik krizleri engellemek için değil, sadece sömürgeci büyük devletlerin çıkarlarına hizmet etmek ve onların dünyadaki çıkarlarını pekiştirmek için var olmuş bir hukuktan başka bir şey değildir; bu uluslararası hukukun meşruiyeti adı altında dünyada geride bıraktığı savaşlar, ekonomik krizler, insanlığa karşı işlenen suçlar ve soykırımlar, onun ne derece iğrenç olduğunun en büyük kanıtıdır.

Bu nedenle bugünkü uluslararası durumu, kendisini bu uluslararası sistemin ve kurumlarının kanunlarından, yasalarından, yalanlarından ve ikiyüzlülüğünden kurtaracak bir sistem aramaktadır; zira sömürgecilik, bu sistemin kapitalist ideolojisinin ayrılmaz bir parçası olmakla kalmayıp, onun fikrini hayata geçirmenin de bir yoludur; bu yüzden bu sorunu köklü bir şekilde çözmenin tek yolu, kapitalist ideolojiye direnmek ve onu ortadan kaldırmaktır; dolayısıyla onu ıslah etmek ve onarmak yerine, ortadan kaldırmak ve yok etmek için çaba sarf edilmesi gerekir.

Aynı sözler, bugün egemen olan ve faizi temel dayanağı haline getiren küresel finans sistemi için de geçerlidir; zira Uluslararası Para Fonu ve Dünya Bankası gibi sömürgeci finans kurumları, dünyanın ceplerine uzanan kollar olarak onların paralarını yağmalamakta ve altın ve gümüş standardının yerine zorunlu para sistemi standardını getirerek, insanların emeklerini ve terlerini yiyip bitiren bir para sistemi benimsemiştir; bu da servetin dünya nüfusunun %1’inin elinde yığılmasına ve geri kalan dünyanın da yoksulluk, açlık ve kölelik altında ezilmeye devam etmesine katkıda bulunmuştur.

Günümüz dünyasının içinde bulunduğu savaşlar, suçlar, zulüm, haksızlık ve halkların köleleştirilmesinden kurtulmasının tek yolu, İslam ümmetinin bir asırdan fazla süren uykusundan uyanmasından geçmektedir. Böylece İslam akidesi, hayatın tüm alanlarını düzenleyen hüküm ve kanunların kendisinden kaynaklandığı fikri kaide olacak ve dünyayı bu zalim uluslararası sistemden ve haksız kanunlarından kurtarmak için bir hidayet risaleti taşıyacaktır. Dolayısıyla uluslararası hukukun varlığı doğru değildir, dahası onun pratikte var olması da mümkün değildir; çünkü tüm devletler üzerinde otorite sahibi olacak küresel bir devletin olması caiz değildir; aksine olması gereken şey, devletler arasında yapılan anlaşmalar ve bu anlaşmalar ile ilgili olarak kabul edilen örfler ve insan toplulukları arasındaki savaş ve barış ilişkileridir. Buna göre uluslararası bir topluluğun var olması gerekir ve bu topluluğun sadece idari bir hukuku olabilir ve onun ameli de uluslararası örfleri ve bunlara aykırı davranışları incelemek olmalıdır. Uluslararası anlaşmalara ilişkin örfler de bunların akdedilmesi, yürütülebilmesi, feshedilmesi ve benzeri hususlar bakımından bu çerçevenin kapsamına girmektedir.

Küresel mali sisteme gelince; altın ve gümüş standardı tüm paralar, menkul kıymetler ve bunlara bağlı unsurlar için bir ölçü olması gerekir. Bu sistemde faizli finans kurumlarının ülkelerin ekonomilerini kontrol etmesine izin verilmez; yani bu sistemde faize ve hayali para piyasalarına bir yer olmadığı gibi insanlara haklarını verir ve onlara da zulmetmez.

يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّا خَلَقْنَاكُم مِّن ذَكَرٍ وَأُنثَى وَجَعَلْنَاكُمْ شُعُوباً وَقَبَائِلَ لِتَعَارَفُوا۟ إِنَّ أَكْرَمَكُمْ عِندَ اللَّهِ أَتْقَاكُمْ إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ خَبِيرٌ “Ey insanlar! Doğrusu biz sizi bir erkekle bir dişiden yarattık. Ve birbirinizle tanışmanız için sizi kavimlere ve kabilelere ayırdık. Muhakkak ki Allah yanında en değerli olanınız, O'ndan en çok korkanınızdır. Şüphesiz Allah bilendir, her şeyden haberdardır.” [Hucurat 13]

Hizb-ut Tahrir Merkezi Medya Ofisi İçin Yazan
Necmeddin Şuaybin

İsveç’teki Müslümanlara hitap eden bir dizi kayıt, İsveç’te yapılacak yaklaşan parlamento seçimlerine katılmanın risklerini ve bunun Müslümanların İsveç toplumuna entegrasyonuna nasıl yol açtığını ele alıyor.

İlgili Bağlantılar:

Hizb-ut Tahrir İsveç Resmi Web Sayfası
Hizb-ut Tahrir İsveç Facebok Sayfası
Hizb-ut Tahrir İsveç Instagram Sayfası
Hizb-ut Tahrir İsveç YouTube Sayfası

Haber-Yorum

Müslüman Kadın, Yeniden Laik Siyasi Seçim Propagandasının Hedefi Haline Geliyor

Haber:

Fransa'daki aşırı sağcı Ulusal Birlik Partisi'nin lideri ve 2027 Fransa cumhurbaşkanlığı seçimleri adayı Marine Le Pen, kamusal alanlarda başörtüsü takılmasını yasaklama yönündeki girişimlerini yeniden gündeme getirdi. Seçimleri kazanması halinde, bu yasağı “radikal İslam”la mücadele yasasına dahil etmeyi planlıyor ki böylece kamusal alanlarda başörtüsü takmak suç sayılacak. Ulusal Birlik Partisi milletvekili Jean-Philippe Tanguy, 30 Ağustos’ta BFM haber kanalında yaptığı açıklamada, partisinin -iktidara gelmesi durumunda- kamusal alanlarda başörtüsü takan kadınlara para cezası uygulamayı planladığını belirtmiş ve İslami başörtüsünün Fransa’nın uzun süredir savunduğu değerlerle çelişen bir ideolojiyi temsil ettiğini ifade etmişti. Parti, bu tutumunun, “İslamcı ideoloji” olarak nitelendirdiği olguyla mücadele ve Fransız laik modelini savunma yönündeki daha geniş çaplı çabaların bir parçası olduğunu açıkladı.

Yorum:

Müslüman bir kadının İslami kıyafetini hedef alan saldırıların istismar edilmesi ve İslam korkusunun (İslamofobi), toplumdaki ırkçı ve yabancı düşmanı kesimlerin desteğini kazanmak için seçim araçları olarak propagandasının yapılması, Fransa'da veya diğer laik devletlerde yeni bir durum değildir; aksine aslında bu, bu ülkelerdeki siyasi hayatın dokusunun ayrılmaz bir parçası ve alışılmış bir durumdur. Zira geçen yıl, Macron döneminde başbakanlık görevini yürüten Gabriel Attal, 15 yaşın altındaki kızların kamusal alanlarda başörtüsü takmasını yasaklamayı önermiş ve bunun “cinsiyet eşitliğini ve çocukların korunmasını ciddi şekilde zedelediğini” belirtmişti. Yine 2012 yılında, dönemin Eğitim Bakanı Luc Chatel tarafından yayınlanan bir genelge, başörtüsü takan annelerin okul gezilerine katılmalarının engellenmesi çağrısında bulunmuştu. Mevcut Fransız yasaları uyarınca ve devletin laiklik ilkeleri temelinde, okullar ve hastaneler de dahil olmak üzere devlet binalarında kamu görevlilerinin başörtüsü takması yasaklandığı gibi ayrıca 2004 yılından bu yana okullarda başörtüsü takılması da yasaklanmıştı. Avusturya’da ise, okullarda 14 yaşın altındaki kız çocuklarının başörtüsü takmasını yasaklayan yasa, bu yılın Eylül ayında yürürlüğe girmiştir.

Buna göre Ulusal Birlik Partisi’nin seçim kampanyalarında başörtüsünü siyasi bir araç olarak kullanması ve kamusal hayatta başörtüsü takılmasının yasaklanmasına çağrıda bulunması, sadece aşırı sağcı bir partiden yapılan aşırı açıklamaları temsil etmiyor; aksine bu adımları meşrulaştırmak için devletin laiklik ideolojisi gerekçe gösterilerek başörtüsü veya peçe yasağının getirilmesi ya da buna destek verilmesi de dahil olmak üzere İslam karşıtı söylem ve önlemlerin, Fransa’daki farklı siyasi yelpazelere mensup partiler tarafından oy kazanmak için bir araç olarak kullanılmasını temsil etmektedir. İslam karşıtı bu politikalar sadece Fransa ve Avusturya ile sınırlı değildir; zira başörtüsü ve peçenin yasaklandığına dair örnekleri, Belçika, Danimarka, İsviçre, Hollanda, Tacikistan, Özbekistan ve Kazakistan gibi diğer laik ülkelerde de görmekteyiz ki örnekler sadece bunlarla da sınırlı değildir.

Bu mesele, “İslamofobi”nin propagandasının yapılmasına ve İslami inançların şeytanlaştırılmasına izin veren, bunu da bağnaz, ırkçı ve yabancı düşmanı seçmenleri kendi tarafına çekmek için kabul edilebilir bir seçim aracı olarak kullanan yozlaşmış laik rejim etrafında şekillenmektedir. Dolayısıyla bu, Müslüman kadınların damgalanmasına, marjinalleştirilmesine ve herhangi bir sonuçla karşılaşmadan ayrımcılığa maruz kalmasına izin veren bir sistemle, yani Müslüman kadınları ve kız çocuklarını korumanın gerekliliğinden söz ederken ancak aynı zamanda onların giyim tarzını aşırılıkla ilişkilendiren ve bu da onlara yönelik şiddetin tırmanmasına yol açan sistemle ilgili bir meseledir. Yine bu, özgürlük ve cinsiyet eşitliği sloganlarını benimseyen, bununla birlikte Müslüman kadınları temel dini inançlarını ve görüşlerini uygulama haklarından mahrum bırakan, kız çocuklarını ve kadınları uygun eğitimden veya iş imkânlarından mahrum bıraktıkları için diğer ülkelere saldıran, ancak aynı zamanda kız çocuklarını ve kadınları kendi okullarından, üniversitelerinden ve çeşitli mesleklerden dışlayan ikiyüzlü laik rejimdir. Yine bu, kadını cinselleştirmeye, onu salt bir meta haline getirmeye ve güzellik, moda, eğlence ve pornografi endüstrilerinde sömürülmesine izin verirken, mütevazı giysiler giyen ve haysiyetlerini koruyan kadınları suçlu sayan ahlaksız laik rejimin meselesidir. Son olarak bu, bir parça kumaştan dolayı kendini tehdit altında hisseden, tüm vatandaşlarına eşit haklar ve saygı göstermekten aciz kalan, yönetimi altındaki tüm halkların dini inançlarını kucaklamak için mücadele eden, değerleri, ilkeleri ve hakları değişebilir ve öngörülemez bir nitelikte olan, ayrıca siyasi çıkarlara göre pazarlığa ve feda edilmeye boyun eğen zayıf laik rejim meselesidir.

Aynı zamanda bu mesele, toplumu yönetmek için gerekli yeterlilikten yoksun olan ve aynı şekilde faşizmin yeraltında büyümesine ve kötüleşmesine zemin hazırlayan yozlaşmış laik rejim etrafında şekillenmektedir; şüphesiz ki tüm bunlar, insanlık ve milletler için alternatif bir sistem üzerinde düşünmeyi gerektirmektedir.

İslam nizamına göre devlet, Müslüman ve gayrimüslim tüm vatandaşlarının, canları, malları, onurları ve inançlarının korunması da dahil olmak üzere ayrım gözetmeksizin aynı vatandaşlık haklarından yararlanmasını sağlamakla yükümlüdür. Allah Subhanehu ve Teala şöyle buyurmuştur: إِنَّ اللهَ يَأْمُرُكُمْ أَنْ تُؤَدُّوا الْأَمَانَاتِ إِلَى أَهْلِهَا وَإِذَا حَكَمْتُمْ بَيْنَ النَّاسِ أَنْ تَحْكُمُوا بِالْعَدْلِ إِنَّ اللهَ نِعِمَّا يَعِظُكُمْ بِهِ إِنَّ اللهَ كَانَ سَمِيعاً بَصِيراً “Allah size, mutlaka emanetleri ehli olanlara vermenizi ve insanlar arasında hükmettiğiniz zaman adaletle hükmetmenizi emreder. Allah size ne kadar güzel öğütler veriyor! Şüphesiz Allah her şeyi işitici, her şeyi görücüdür.” [Nisa 58] Nebi Sallallahu Aleyhi ve Sellem de şöyle buyurmuştur: أَلَا مَنْ ظَلَمَ مُعَاهِداً أَوْ انْتَقَصَهُ أَوْ كَلَّفَهُ فَوْقَ طَاقَتِهِ أَوْ أَخَذَ مِنْهُ شَيْئًا بِغَيْرِ طِيبِ نَفْسٍ فَأَنَا حَجِيجُهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ “Dikkatli olun. Kim bir zimmiye zulmederse yahut onu(n hakkını) kısarsa, veya ona gücünün yetmeyeceği bir vergi yüklerse, ya da gönülsüz olarak ondan bir şey alırsa, kıyamet gününde onun hasmı benim.” Bu nedenle Amerikalı yazar ve tarihçi Will Durant şöyle yazmıştır: “Emevî Hilafeti döneminde, -Hristiyanlar, Zerdüştler, Yahudiler ve Sâbiîler- gibi zimmet ehli, günümüzde dahi Hristiyan devletlerde bir benzerini görmediğimiz ölçüde bir hoşgörüden yararlanıyorlardı; zira dini ritüellerini özgürce uygulayabiliyorlar, mabetleri ve kiliseleri korunuyordu; ayrıca kendi özerkliklerinden de yararlanıyorlardı; zira âlimlerinin ve kadılarının gözetimi altında kendi dinî ritüellerine tabi oluyorlardı.” Zayıflıkları, önyargıları ve tutarsızlıklarıyla birlikte insanların zihinlerinin salgıladığı sistemler ve kanunlar ile kainatın yaratıcısı Allah Subhanehu ve Teala'nın indirdiği sistem arasındaki temel fark işte budur.

Hizb-ut Tahrir Merkezi Medya Ofisi İçin Yazan
Esma Sıddık